Συνέντευξη της Χριστίνας Χατζηδημητρίου στο Motherland

Πηγή κειμένου* 

Φωτογραφία: Στιγμιότυπο από την πρόσφατη παρουσίαση στον χώρο της Μέριμνας Παιδιού. Στο μικρόφωνο η ψυχολόγος κ. Χ. Χατζηδημητρίου. Δίπλα της (από αριστερά) ο κ. M. Φαιτάκης, παιδοψυχίατρος, διευθυντής ΕΣΥ και η κ. Ε. Κολαρά, λογοθεραπεύτρια, ειδική παιδαγωγός.

Οποιαδήποτε πρωτοβουλία για τα παιδιά είναι πάντα αξιέπαινη, πόσω μάλλον όταν φέρει και την εγγύηση της επιστημονικής γνώσης. Πριν μερικές ημέρες, τα μέλη του Επιστημονικού Συλλόγου Μέριμνας Παιδιού και Εφήβου (ΣΥΜΕΠΕ), όλοι τους αξιόλογοι επιστήμονες, παρουσίασαν με επιτυχία στον χώρο της Μέριμνας, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, την έκδοση «Τα βιβλία κάνουν καλό στα μωρά» της Marie Bonnafe. Πρόκειται για μία έκδοση που έρχεται να προστεθεί στην συλλογή βιβλίων του Συλλόγου, που στόχο έχουν την προστασία της ψυχικής υγείας των παιδιών και την ενημέρωση των ενηλίκων. 


Με αφορμή την παρουσίαση αυτή, συναντήσαμε την ψυχολόγο και μέλος του ΣΥΜΕΠΕ κ. Χριστίνα Χατζηδημητρίου, η οποία μας μίλησε για το βιβλίο, αλλά και το έργο του Συλλόγου. Η κ. Χατζηδημητρίου εργάζεται στην Μέριμνα και την «Ζεστή Αγκαλιά», ένα πρόγραμμα πρώιμης παρέμβασης για παιδιά βρεφονηπιακής ηλικίας με αναπτυξιακές δυσκολίες, ενώ συμμετείχε στην μετάφραση της έκδοσης. Την ευχαριστούμε πολύ!

Κυρία Χατζηδημητρίου, καλωσήρθατε στην Μαμαδοχώρα. Πώς προέκυψε η ενασχόληση του Συλλόγου με την επιμέλεια εκδόσεων; 

Υπάρχει μια πολύχρονη ιστορία επιμέλειας εκδόσεων, η οποία έχει ξεκινήσει το 1990 σε συνεργασία με εκδοτικούς φορείς (Univesity Studio Press, εκδόσεις Παπαζήση) και η οποία συνδυάζεται με πολλαπλές εκπαιδευτικές δραστηριότητες (σεμινάρια, ημερίδες κ.α.)

Μέσα από  αυτήν την πορεία προέκυψε η δημιουργία ενός ανεξάρτητου αυτόνομου εκδοτικού φορέα στα πλαίσια του Συλλόγου Μέριμνας Παιδιού και Εφήβου (ΣΥΜΕΠΕ) που δημιουργήθηκε το 2010, με τίτλο Εντομω/Συμεπε. Τα βιβλία διατίθενται σε όλα τα βιβλίοπωλεία.

Πρόκειται για μια προσπάθεια που συσπειρώνει έναν πυρήνα κοινωνικών επιστημόνων και επαγγελματιών της ψυχικής υγείας γενικότερα και της ψυχικής υγείας των παιδιών ειδικότερα. Όλη αυτή τη εκδοτική πορεία συνδυάζεται με πολλαπλές εκπαιδευτικές δραστηριότητες στις οποίες  ξένοι προσκεκλημένοι ομιλητές καταθέτουν γραπτά τη συμβολή τους .

Με ποια κριτήρια έγινε η επιλογή του συγκεκριμένου βιβλίου; 

Το συγκεκριμένο βιβλίο θεωρείται εξαιρετικά σημαντικό ήδη από την εποχή της πρώτης του έκδοσης στη Γαλλία το 1994 και παρουσιάζει τη δουλειά μιας πρωτοπόρας οργάνωσης, της οργάνωσης ACCES που ιδρύθηκε το 1982 με στόχο τη διάδοσης της επαφής των μικρών παιδιών με τα βιβλία.   Εντάσσεται σε ένα ρεύμα σκέψης και τρόπου δουλειάς με βρέφη, παιδιά και με εφήβους με το οποίο έχουμε στενές σχέσεις. Έτσι το βιβλίο έχει πρωτοπαρουσιαστεί, εδώ και πολλά χρόνια, σε εκπαιδευτικά σεμινάρια και έχει αξιοποιηθεί στην κλινική δουλειά μας με παιδιά αλλά  και στα πλαίσια της «Ζεστής αγκαλιάς» καθώς και σε άλλες δράσεις, όπως για παράδειγμα στα πλαίσια της συνεργασίας του ΣΥΜΕΠΕ με το Δημοτικό Βρεφοκομείο καθώς και σε  δράσεις ευαισθητοποίησης σε συνεργασία με τον σύλλογο «Διαβάζοντας Μεγαλώνω».

Μιλήστε μας για το τι πραγματεύεται η έκδοση.

Στο βιβλίο αυτό, η συγγραφέας, μέσα από την πολύχρονη και πλούσια δράση της με τον σύλλογο ACCESαναπτύσσει τη μεγάλη αξία που έχει για τα παιδιά και τους γονείς η μεγαλόφωνη ανάγνωση βιβλίων ήδη από τη βρεφονηπιακή ηλικία.

Πόσο σημαντική είναι κατά τη δική σας γνώμη η ανάγνωση βιβλίων, ήδη από την βρεφική ηλικία; Ποια είναι τα οφέλη για τον ψυχισμό, αλλά και για την εν γένει ανάπτυξη των παιδιών; Βοηθά στο δέσιμο ανάμεσα σε γονέα και παιδί;

Η ανάγνωση βιβλίων στη βρεφονηπιακή ηλικία είναι εξαιρετικά σημαντική. Είναι σήμερα πλέον γνωστό ότι είναι πολύ σημαντικό να διαβάζουμε στα μικρά παιδια. Δεκάδες πλεονεκτήματα έχουν συνδεθεί με τη μεγαλόφωνη ανάγνωση βιβλίων στη βρεφονηπιακή ηλικία. Η μεγαλόφωνη ανάγνωση, ήδη από τους πρώτους μήνες ζωής του παιδιού, συμβάλει (μας λένε επιστήμονες, ερευνητές, ψυχολόγοι, γιατροί και παιδαγωγοί) στην ενίσχυση του δεσμού γονιών-παιδιού, στην ψυχοσυναισθηματική εξέλιξη του παιδιού, στη γλωσσική και στη γνωστική του ανάπτυξη, στην  ενίσχυση της ανάπτυξης του εγκεφάλου, στην ενίσχυση της ακουστικής ικανότητας, της μνήμης και της προσοχής, στην ανάπτυξη του λεξιλογίου, στην ανάπτυξη της φαντασίας και της δημιουργικότητας, στην ενίσχυση των μελλοντικών αναγνωστικών και μαθησιακών ικανοτήτων γενικότερα.

Απ’ ότι διάβασα, η συγγραφέας του βιβλίου «Τα βιβλία κάνουν καλό στα μωρά», θεωρεί ότι η ανάγνωση βιβλίων δεν γίνεται μόνο για παιδαγωγικούς λόγους, αλλά και για την ευχαρίστηση του λιλιπούτειου ακροατή. Πώς ακριβώς τη βιώνει ένα μωρό αυτή την ευχαρίστηση; Πρόκειται για παρηγοριά; Πρόκειται για παρέα;

Η συγγραφέας υποστήριζει ότι η μεγαλόφωνη ανάγνωση των βιβλίων, ήδη από τη βρεφονηπιακή ηλικία θα πρέπει να γίνεται πρωτίστως για τη μοιρασμένη ευχαρίστηση γονιού-παιδιού, θα πρέπει να αποτελεί έναν τόπο «συγκινησιακής συνάντησης» γονιών-παιδιού, η οποία προσφέρει απόλαυση και στους δύο και επιτρέπει να μοιραστούν, χωρίς πολλά λόγια, συναισθήματα, συγκινήσεις και σκέψεις, τα οποία βοηθούν το μικρό παιδί να γνωρίσει τον κόσμο, να επεξεργαστεί τα συναισθήματα του, τις ανησυχίες, τους φόβους και τα άγχη του και να οργανώσει τη σκέψη του.

Η συγγραφέας του βιβλίου μας υπενθύμιζει κάτι εξαιρετικά σημαντικό. Μας λέει ότι: «τα βιβλία θα πρέπει να είναι παρόντα στην καθημερινότητα των παιδιών χωρίς κανέναν απολύτως εξαναγκασμό, χωρίς να αναζητούμε κάνενα άμεσο όφελος, παρά μόνο την απόλαυση που βιώνουν παιδιά και ενήλικες μαζί». Και υποστηρίζει την «ανάγνωση για την απόλαυση» χωρίς συγκεκριμένο, άμεσο, παιδαγωγικό στόχο, απλά και μόνο για την ευχαρίστηση που προσφέρει.

Σχεδιάζετε κάποιες άλλες εκδόσεις για το μέλλον; Έχετε στον προγραμματισμό σας κάποιες άλλες δράσεις;

Το βιβλίο θα παρουσιαστεί στις 10 Μαρτίου σε μια ημερίδα που διοργανώνει ο ΣΥΜΕΠΕ σε συνεργασία με την αντιδημαρχία για το Παιδί του Δήμου Αθηναίων και με το Περιφερειακό Ιατρείο Πλατείας Αμερικής (Κέντρο Υγείας Πατησίων, 1η ΥΠΕ Αττικής). Θα λάβει χώρα στο αμφιθέατρο «Αντώνης Τρίτσης» του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Αθηναίων (Ακαδημίας 50, Αθήνα).

Συγχρόνως θα έχουμε τη χαρά να υποδεχθούμε τη συγγραφέα του βιβλίου, την κ. Marie Bonnafé, στη Θεσσαλονίκη, στα πλαίσια της Διεθνούς Έκθεσης Βιβλίου (3-6 Μαίου) και να συνομιλήσουμε μαζί της για τα μωρά και τα βιβλία.

Αξίζει να σημειώσουμε ότι, εκτός από την κυρία Χριστίνα Χατζηδημητρίου, στη μετάφραση του βιβλίου συμμετείχε και η παιδίατρος Μαρία Μπούρη ενώ τη γενικότερη επιμέλεια της έκδοσης είχε ο κ. Γρηγόρης Αμπατζόγλου, καθηγητής παιδοψυχιατρικής στο ΑΠΘ, πρόεδρος του Συλλόγου Μέριμνας Παιδιού και Εφήβου (ΣΥΜΕΠΕ) και επιστημονικός υπεύθυνος του προγράμματος πρώιμης παρέμβασης «Ζεστή Αγκαλιά».